Miażdżyca – objawy, przyczyny i leczenie

Miażdżyca to niezwykle rozpowszechniona, postępująca choroba naczyń krwionośnych. Polega na odkładaniu się złogów lipidów w ścianach naczyń i tworzeniu tzw. blaszek miażdżycowych. Zmiany zachodzące wewnątrz blaszek, ich stany zapalne mogą doprowadzić do powstania skrzeplin wewnątrz naczynia, zmniejszeniem ich światła czy powstaniem całkowitej niedrożności. W konsekwencji choroba przyczynić się może do niedokrwienia wielu narządów prowadząc np. do udaru mózgu czy zawału mięśnia.

Objawy miażdżycy

Miażdżyca nie boli i nie manifestuje się burzliwymi, charakterystycznymi objawami. Jednak w zależności od umiejscowienia zmian miażdżycowych wystąpić mogą symptomy świadczące o zaawansowanym procesie chorobowym.

Przy miażdżycy naczyń wieńcowych mogą wystąpić np. zaburzenia rytmu serca, bóle w okolicy zamostkowej, łatwiejsze męczenie się. Rozwinięty proces miażdżycowy w tętnicach szyjnych może się manifestować zawrotami głowy, omdleniami, zaburzeniami widzenia. Zmiany w naczyniach kończyn dolnych objawiają się bladością, uczuciem oziębienia nóg, kurczowymi bólami łydek.

Przyczyny miażdżycy

Proces tworzenia się blaszek miażdżycowych może rozpocząć się w młodym wieku, już nawet u nastolatków i postępować latami. Na początku blaszki miażdżycowe są niewielkie, dlatego nie stanowią istotnego utrudnienia dla przepływu krwi. Z wiekiem choroba postępuje prowadząc do coraz gorszej drożności naczyń.

Oprócz wieku czynnikami sprzyjającymi rozwojowi choroby miażdżycowej są: uwarunkowania genetyczne, stres, palenie papierosów, alkohol w dużych dawkach, brak ruchu, wysokokaloryczna dieta, otyłość, zwłaszcza brzuszna. U osób z otyłością brzuszną obserwuje się znacznie nasiloną miażdżycę i częstsze powikłania tej choroby w postaci tzw. ostrych epizodów wieńcowych, czyli m.in. zawały mięśnia serca. Rozwojowi choroby sprzyjają schorzenia wieku średniego i starszego np. cukrzyca, nadciśnienie.

Diagnostyka miażdżycy

Badania wykonywane w celu określenia stopnia zaawansowania miażdżycy obejmują szereg metod. Rozpoznanie choroby zwykle rozpoczyna się od zlecenia oznaczenia poziomu stężenia glukozy, cholesterolu i trójglicerydów we krwi. Dodatkowo przeprowadza się USG tętnic, próbę wysiłkową, badanie przepływu krwi w naczyniach tętniczych nóg i szyi. W niektórych przypadkach wskazane jest wykonanie RTG klatki piersiowej i naczyń krwionośnych w obszarach dotkniętych miażdżycą. Lekarz może też skierować chorego na wielorzędową tomografię spiralną albo zlecić wykonanie badań inwazyjnych w celu dokładnego zdiagnozowania stopnia zaawansowania choroby tj. koronarografii lub wewnątrznaczyniowej ultrasonografii.

Leczenie miażdżycy

Współczesna medycyna nie dysponuje jeszcze lekami, które mogłyby skutecznie zatrzymać proces miażdżycowy i odwrócić jego skutki. Jednak stosowane leki, zwłaszcza statyny powodują znaczne obniżenie poziomu cholesterolu całkowitego „złego” cholesterolu – LDL i przyczyniają tym samym do spowolnienie procesu miażdżycowego. Chorobę można leczyć również metodami inwazyjnymi, których celem jest udrożnienie zwężonych naczyń poprzez wykonanie zabiegu angioplastyki ( „balonikowania” naczyń), czy założenie stentu. W najcięższych przypadkach wykonuje się operację wszczepienia protezy naczyniowej (by-passy), która połączy zdrowe odcinki tętnic z ominięciem miejsc uszkodzonych.

Najnowszym sposobem leczenia jest chelacja, czyli podanie do naczyń związku EDTA, który usuwa z tętnic złogi wapnia, obniża poziom cholesterolu i rozpuszcza zakrzepy.

Profilaktyka miażdżycy

Ryzyko zachorowania na miażdżycę zmniejsza niepalenie papierosów oraz dieta z jak najmniejszą ilością cholesterolu, a bogata w błonnik i witaminy. Chorobie można zapobiegać dbając o właściwą wagę ciała, prowadząc aktywny tryb życia, unikając stresu.

Polecane artykuły