Badania obrazowe w urologii

Spis treści

Urologia stanowi gałąź chirurgii, zajmującą się diagnozowaniem i leczeniem chorób układu moczowo-płciowego u mężczyzn i moczowego u kobiet. W celu rozpoznania przyczyn problemu stosuje on różne techniki diagnostyczne. Jedną z najważniejszych grup stanowią badania obrazowe, czyli radiologiczne. Pozwalają na uwidocznienie wielu struktur, ale także na ocenę ich funkcjonowania w stanie rzeczywistym. Stanowiły przełom i bardzo ułatwiły diagnostykę i leczenie. W tym artykule opisano najczęstsze badania obrazowe, stosowane w urologii.

RTG jamy brzusznej

RTG jamy brzusznej jest jednym z najstarszych i najprostszych badań. Ze względu na niską jakość uzyskiwanego obrazu, wykorzystywane jest obecnie jedynie w poszukiwaniu kamieni nerkowych w obrębie nerek i moczowodów. W zależności od składu niektóre kamienie są widoczne jako świecące punkty. Badanie nie może być wykonywane w okresie ciąży, gdyż promieniowanie może uszkadzać płód.

USG

Podstawowym badaniem w urologicznej diagnostyce obrazowej jest USG. Służy do oceny wyglądu nerek, pęcherza moczowego, ale także jąder i prostaty. W przypadku tego ostatniego narządu może być wykonywane przez odbyt lub tradycyjnie przez brzuch. USG należy do szybkich i bezbolesnych badań. USG przez odbyt pozwala na dokładniejszą ocenę prostaty i wykonanie biopsji. Badanie polega na uwidocznieniu i ocenie prostaty – jej wyglądu, kształtu oraz rozmiarów. Jest bardzo użyteczne w rozpoznawaniu różnych chorób, m.in. najczęstszego schorzenia gruczołu krokowego – łagodnego przerostu prostaty. Jest to choroba dotykająca zwykle starszych mężczyzn i objawiająca się trudnościami w oddawaniu moczu. W jej terapii stosuję się przede wszystkim leczenie zachowawcze – naturalne preparaty roślinne zawierające palme sabałową, np. popularny na polskim rynku Prostamol, oraz leki dostępne na receptę. Rzadziej terapia polega na zabiegu operacyjnym[1].

Tomografia komputerowa

Tomografia komputerowa jest bardzo dokładnym badaniem i jednym z kluczowych w urologii. Polega na wykonaniu serii zdjęć radiologicznych, które składane są na obraz 3D. Pozwala na wykrycie i ocenę stopnia zaawansowania wielu chorób układu moczowego, m.in. kamicy moczowej, nowotworów nerek i pęcherza moczowego2.

Renoscyntygrafia

Jedno z bardziej zaawansowanych badań, pozwalających na ocenę funkcjonowania miąższu nerek. W czasie renoscyntygrafii podaje się dożylnie izotop promieniotwórczy w niewielkiej dawce, który jest następnie wydzielany przez nerki. Emitowane promieniowanie jest pochłaniane i mierzone, co umożliwia analizę sprawności tych narządów. Renoscyntygrafia pozwala na ocenę ukrwienia nerek, ale także ich budowy i czynności, a w dalszej kolejności odpływu moczu przez drogi moczowe. Jest to badanie przydatne w wykrywaniu zaburzeń strukturalnych w nerkach, takich jak blizny, torbiele, ropnie lub wady wrodzone[2].

Cytoskopia

Ostatnim z omawianych najczęstszych badań obrazowych w urologii jest cytoskopia. Polega ona na wprowadzeniu przez cewkę moczową do pęcherza cystoskopu, czyli urządzenia wyposażonego w kamerę, z której obraz jest wyświetlany na monitorze. Badanie to umożliwia nie tylko ocenę wyglądu dróg moczowych, ale także na wykonanie różnych zabiegów, m.in. przezcewkowej resekcji prostaty w łagodnym przeroście tego gruczołu.


[1] M. Rudziński, Diagnostyka obrazowa w urologii. Postępy Nauk Medycznych s1/2014, s. 9-11.

[2] J. K. Kwon, I. H. Chang, Y. T. Moon, Usefulness of low dose nonenhanced computed tomography with iterative reconstruction for evaluation of urolithiasis: diagnostic performance and agreement between the urologist and the radiologist. Urology. 2015; 85(3), s.531-538.

redakcja

redakcja

Bądź na bieżąco

Artykuły, które mogą Cię zainteresować