Afty i pleśniawki – sprawdź, co musisz o nich wiedzieć

Afty i pleśniawki

Pojawiają się czasem niespodziewanie i wzbudzają duży dyskomfort – afty i pleśniawki. Czym są i jak powstają? W jaki sposób można zminimalizować ich efekty?

Czym są afty?

Jest to rodzaj zmiany polegającej na przerwaniu błony śluzowej, któremu towarzyszy charakterystyczne owrzodzenie. Zmiana na skórze jest najczęściej owalna lub nieregularna. Jest otoczona zapalnym obrąbkiem i pokryta włóknikowatym nalotem, co sprawia, że jest jaśniejsza od otaczającej ją skóry.

W jaki sposób powstają afty?

Obecnie rozróżnia się dwa rodzaje aft, należą do nich:

  • afty miejscowe,
  • afty nawracające.

Afty miejscowe mogą powstać na skutek urazów mechanicznych, takich jak nadgryzienie powierzchni błony śluzowej, w wyniku drażnienia delikatnej śluzówki elementami aparatu ortodontycznego lub źle dopasowanej protezy zębowej, spożywania twardych pokarmów. Przyczyny powstawania aft nawracających nie są do końca poznane. Przypuszcza się, że mogą być związane z czynnikami genetycznymi, stresem, odpowiedzią immunologiczną na alergię bądź niedoborami witaminowymi. W kręgu przyczyn rozpatruje się też innego rodzaju zakażenia (bakteryjne lub wirusowe), zaburzenia emocjonalne czy przebyte chemioterapie.

Oprócz objawów związanych z wyglądem błony śluzowej aftom towarzyszy ból i dyskomfort ze względu na miejscowe owrzodzenie jamy ustnej w miejscu jej występowania.

Czym są pleśniawki?

Kandydoza ostra rzekomobłoniasta, czyli popularne „pleśniawki”, to zmiany pojawiające się w obrębie błony śluzowej jamy ustnej spowodowane nadmiernym rozrostem drożdżaków z rodzaju Candida. U dzieci zmiany mają postać białego lub żółtego nalotu na powierzchni błony śluzowej, wyglądem przypominającego rozlane zsiadłe mleko. Po oddzieleniu wykwitu od powierzchni błony śluzowej ma ona żywoczerwony kolor bez cech krwawienia. U dorosłych wykwity mają postać przypominającą biały lub żółty kożuch silnie przywierający do powierzchni błony, która po oddzieleniu pleśniawki może krwawić.

W jaki sposób powstają pleśniawki?

Drożdże z rodzaju Candida występują naturalnie w przewodzie pokarmowym człowieka. Jeśli znajdują się one w dużej ilości w kanale rodnym matki (z powodów chorobowych), do zakażenia dziecka dochodzi podczas porodu. Niemowlę nie ma jeszcze dostatecznie rozbudowanego układu odpornościowego, aby poradzić sobie z zakażeniem grzybami Candida.

U osób dorosłych do zbyt dużego rozrostu może dojść w wyniku osłabienia układu odpornościowego innymi chorobami lub przewlekłą antybiotykoterapią czy steroidoterapią.

Pleśniawkom towarzyszy dyskomfort, uczucie suchości, pieczenie w obrębie jamy ustnej lub zaburzenia smaku.

Sposoby na afty i pleśniawki

W pierwszej kolejności należy udać się do specjalisty (lekarza rodzinnego bądź dentysty), aby dokonał odpowiedniego badania przedmiotowego, mającego na celu ustalenie rodzaju zmian, przyczyny i możliwe kierunki leczenia.

W przypadku aft zaleca się, aby wprowadzić kilka zmian w obrębie codziennego funkcjonowania. Należy do nich m.in. rezygnacja z pikantnych i słonych pokarmów. Higiena jamy ustnej jest niezmiernie ważna. Należy zrezygnować z płynów do płukania ust na bazie alkoholu. Wśród miejscowych farmaceutyków, które mogą szybko złagodzić dolegliwości bólowe i wspomóc gojenie owrzodzenia, godny uwagi jest preparat Anaftin. Naniesiony na zmianę, izoluje ją, tworząc warstwę chroniącą odsłonięte zakończenia nerwowe przed drażnieniem przez czynniki zewnętrzne. Dodatkowo składniki, tj. aloes zwyczajny, kwas hialuronowy, wspomagają regenerację i gojenie uszkodzonych tkanek. Anaftin występuje w postaci żelu, sprayu lub płynu do płukania jamy ustnej. Dzięki różnorodności form umożliwia dopasowanie preparatu do rodzaju i umiejscowienia zmiany aftowej w jamie ustnej oraz wieku pacjenta. Nie zawiera alkoholu, więc nie wywołuje uczucia pieczenia czy szczypania. Można go stosować u dorosłych i dzieci.

Źródła:

  1. https://www.praktycznastomatologia.pl/artykul/afty-nawracajace-diagnostyka-roznicowanie-i-leczenie
  2. https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/lista/93161,plesniawki-jamy-ustnej-u-niemowlat
  3. https://www.anaftin.pl/afty/
  4. https://www.mp.pl/otolaryngologia/gardloikrtan/jama_ustna/107527,grzybicze-zapalenie-jamy-ustnej

Polecane artykuły